Ο ορθολογισμός έχει πια σύμμαχο μόνο την καταστροφή;
Wednesday, 11 July 2012 10:25
AddThis Social Bookmark Button

(Γράφει ο Δημήτρης Κατσαντώνης)

Υπάρχουν εποχές που μόνο η καταστροφή επανέφερε ένα λογικό πλαίσιο συζήτησης. Η συντριβή των εθνικών μύθων και των συλλογικών ψευδαισθήσεων λειτουργούσε αναπτυξιακά για αυτό που αποκαλούμε κοινωνική οργάνωση. Αλλά έπρεπε πρώτα να συμβεί η χειρότερη δυνατή εξέλιξη για να αποκαταστήσουμε τη σχέση μας με την πραγματικότητα. Έπρεπε πρώτα να πληρώσουμε ακριβά το μαξιμαλισμό που μας υπαγορεύει κάθε φορά η αντίληψη που μας θέλει τον «περιούσιο λαό» της γης…

Θυμίζω , συνοπτικά, τρία ιστορικά παραδείγματα:

1) Η καταστροφή του 1897 , έφερε το 1909 και το Βενιζέλο. Το φαύλο πολιτικό σύστημα και οι δυνάμεις της οικονομικής και παραγωγικής καθήλωσης παραμέρισαν (μετά από πτωχεύσεις, βομβαρδισμούς, ταπεινώσεις, διεθνείς οικονομικούς ελέγχους κλπ) για τις νέες πολιτικές και κοινωνικές δυνάμεις.
Μετά την καταστροφή, η Ελλάδα μπήκε στην αστική εποχή.

2) Η Μικρασιατική καταστροφή του ’22 τελείωσε την ιδέα της Μεγάλης Ελλάδας η οποία  ήταν ανορθολογική για μία χώρα σαν τη δική μας. Ο διπλασιασμός της χώρας και η φευγαλέα επαφή με το όραμα της Μεγάλης Ελλάδας (Κωνσταντινούπολη, Σμύρνη κλπ) κατορθώθηκαν επειδή ο ιδιοφυής Βενιζέλος ανέλυσε ορθολογικά την κατάσταση και συμμάχησε, όχι γενικά και αόριστα με κάποια μεγάλη δύναμη, αλλά με  τις νικήτριες μεγάλες δυνάμεις (για αυτό έχασε τις εκλογές ως «ξενόδουλος»…). Μετά την καταστροφή, η Ελλάδα εγκατέλειψε τελειωτικά τη σαρκοβόρα ιδέα της Μεγάλης Ελλάδας.

3) Η κατοχή της μισής Κύπρου και η προϊούσα διχοτόμηση του νησιού , η τελευταία καταστροφή εθνικών διαστάσεων, αποτελεί το πιο πρόσφατο επίτευγμα του εθνικού μας μαξιμαλισμού , που με το  «εδώ και τώρα Ένωση»  κλώτσησε (για πάντα;) την Κύπρο έξω από την εθνική επικράτεια. Μετά την καταστροφή του ’74 , εγκαταλείψαμε οποιαδήποτε ιδέα περί Ένωσης- εξαιρούνται αθλητικές και καλλιτεχνικές αποστολές…

Όλες οι παραπάνω περιπτώσεις δεν ήταν νομοτελειακά αποτελέσματα- αντιθέτως. Σε όλες τις παραπάνω περιπτώσεις, τον καθοριστικό (αρνητικό) ρόλο τον έπαιξε η εθνική μας τύφλωση.

Σήμερα, πρέπει να αποφασίσουμε τον εθνικό μας προσανατολισμό για τις επόμενες δεκαετίες. Η ένταξη μας στην Ε.Ε. δεν θα είναι το αποτέλεσμα μίας μεγάλης , πλειοψηφικής κατάφασης στις δημοσκοπήσεις αλλά μίας ποιοτικής μεταβολής στην εθνική μας συνείδηση, ικανής να επαναφέρει το διεθνή σεβασμό προς τη χώρα μας.

Σήμερα,  δεν έχουμε δει ακόμα το χειρότερο σενάριο. Κι αυτό δεν είναι μόνο  η απομάκρυνση της χώρας από το ευρώ (κάτι που πιθανόν να είναι συγκυριακό και τοπικό) αλλά η διαίρεση της σημερινής Ευρώπης σε 3 πόλους (κάτι που θα είναι διεθνές και μόνιμο): (1) στη χανσεατική Ένωση σε σύμπραξη με το τόξο της φραγκοφωνίας , (2) της Νότιας Ευρώπης και (3) του Βαλκανικού μορφώματος. Είναι προφανές σε ποιο πόλο θα συμπεριληφθούμε…

Σήμερα, ας σκεφθούμε με όρους εθνικής και κοινωνικής επιβίωσης και όχι με όρους κομάντος αυτοκτονίας.

Σήμερα, πρέπει να μην κινηθούμε στην «εθνική πεπατημένη» και να αλλάξουμε πριν καταστραφούμε. Ασφαλώς μπορούμε να αλλάξουμε και  αφού καταστραφούμε , όπως μέχρι τώρα άλλωστε, αλλά είπαμε πως αυτή η σειρά των πραγμάτων δεν είναι νομοτέλεια.

Ή μήπως είναι;

Σε κατάσταση οικονομικής και κοινωνικής κρίσης που συνδυάζεται με αίσθημα εθνικής ταπείνωσης πολλοί λαοί κινούνται τυφλά, αυτοκαταστροφικά. Σχεδόν όλοι οι ευρωπαϊκοί λαοί έχουν να επιδείξουν μία παρόμοια συμπεριφορά, τουλάχιστον μία φορά από τη βιομηχανική εποχή και μετά. Οι Γερμανοί για παράδειγμα, το έχουν κάνει επανειλημμένα.

Ο ελληνικός λαός δεν αποτελεί εξαίρεση.

Last Updated on Thursday, 12 July 2012 15:21
 
Πολύ λίγα, πολύ αργά, από πολύ "λιγους" (Τί να κανουμε; - πρώτες σκέψεις)
Thursday, 28 June 2012 09:30
AddThis Social Bookmark Button

Η χώρα διανύει τη μεγαλύτερη κρίση έχοντας ήδη απεμπολήσει βαθμούς ελευθερίας. Βρισκόμαστε στα πρόθυρα μιας κατάρρευσης που θα μας πισωγυρίσει σε άγνωστες αφετηρίες προς άγνωστους προορισμούς. Το εύρος της προσπάθειας για την αναστροφή αυτής της προοπτικής είναι αντιστρόφως ανάλογο με το διατιθέμενο χρόνο. Πρέπει να γίνουν ολοένα και περισσότερα σε ολοένα και λιγότερο χρόνο.

Σε αυτή τη μοναδικά κρίσιμη συγκυρία το πολιτικό σύστημα και οι πρωταγωνιστές του λειτουργούν ως πολλαπλασιαστές της κρίσης και ελάχιστα συμβάλλουν στην αντιμετώπιση της.

Μετά από σχεδόν πέντε χρόνια ύφεσης, καλπάζουσας ανεργίας και φτώχειας δεν έχει ολοκληρωθεί σχεδόν καμία μεγάλη μεταρρύθμιση, ενώ οι μόνες σημαντικές αλλαγές αφορούν στον περιορισμό του διαθέσιμου εισοδήματος των εργαζομένων και των συνταξιούχων μέσω των περιβόητων οριζόντιων μέτρων. Μετά από σχεδόν πέντε χρόνια κρίσης το όραμα της χώρας προσδιορίζεται από ένα μεσοπρόθεσμο σχέδιο που στο μεγαλύτερο μέρος του, θα έπρεπε να έχει εφαρμοστεί από δεκαετίες, ενώ αφήνει στο απυρόβλητο τις γενεσιουργές αιτίες της κρίσης.

Την ίδια στιγμή η κυριαρχία των ειδικών συμφερόντων εγκλωβίζουν τις πολιτικές εξελίξεις. Η τοπική αυτοδιοίκηση παραμένει ανεξέλεγκτη, συμπαθείς κοινωνικές ομάδες συνεχίζουν να απολαμβάνουν των ειδικών προνομίων τους, ο δημόσιος τομέας παραμένει αλώβητος ενώ η δομή της οικονομίας συνεχίζει να στηρίζεται σε αυθαιρετούντα ολιγοπώλια με πρώτο αυτό στο χρηματοπιστωτικό σύστημα. Η αδικία και η ανασφάλεια οδηγούν σε κοινωνικό ριζοσπαστισμό ενώ τα συμπαγή κρατικοδίαιτα συμφέροντα παρεισφρήουν στο δίκαιο κύμα οργής, αγωνιζόμενα ωστόσο για τη διατήρηση των προνομίων τους.

Μετά από δύο εκλογικές αναμετρήσεις η χώρα βρίσκεται με κυβέρνηση συνεργασίας που ακόμα και ο πιο αδαής θα μπορούσε να έχει σχηματίσει από μηνών ή και ετών, με βάση τους εκάστοτε κοινοβουλευτικούς συσχετισμούς, δίχως τις φθοροποιές και κοστοβόρες έκτακτες προεκλογικές διαδικασίες. Μετά από δύο εκλογικές αναμετρήσεις το κυβερνητικό πρόγραμμα συνεργασίας στοιχειοθετείται από μέτρα που καλύπτουν απαιτήσεις ετών, αποτελούν θέματα ευρείας αποδοχής, και αποτελούν βήματα κακέκτυπου εκσυγχρονισμού. Μετά από δύο εκλογικές αναμετρήσεις το κυβερνητικό σχήμα ουδόλως κατοπτρίζει τις προσδοκίες του εκλογικού σώματος για την ανανέωση και βελτιστοποίηση του πολιτικού προσωπικού. Και το ερώτημα που εγείρεται είναι γιατί τόσο αργά, τόσο λίγα, και από τόσο «λίγους».

Πλέον, το πολιτικό φάσμα έχει εμπλουτισθεί με ακραίες εκφάνσεις, με πολιτικούς και πολιτισμικούς λαϊκισμούς, ενώ έχει εκκενωθεί από ουσιώδεις προσεγγίσεις και αντιπαραθέσεις επί των μεγάλων ενοτήτων που συγκροτούν το φάσμα της κρίσης του ελληνικού σχηματισμού. Οι εξαιρέσεις απλώς επιβεβαιώνουν τον κανόνα. Το νέο δίπολο κυριαρχείται από τη μια, τις δυνάμεις που θέλουν την αναπαραγωγή του συστήματος της κρίσης με πρόνοια για όλες αυτές τις βελτιωτικές αλλαγές που είναι αναγκαίες για την ισορροπημένη λειτουργία του. Από την άλλη, τις δυνάμεις ενός αγενούς ριζοσπαστισμού και λαϊκιστικής αμφισβήτησης, που με φαντασιόπληκτη και παραληρηματική ανάλυση και την πλήρη αποδοχή κάθε «λαϊκής» διεκδίκησης, αναζητούν κάποιο επαναστατημένο δραχμικό χάος, κάποια νέα αρχή, σε ένα κόσμο διεθνούς απομόνωσης. Ωστόσο, τα γνωστά συνθήματα, οι μηχανισμοί και τα ειδικά συμφέροντα που εγκολπώνονται σε αυτό το αφυές ριζοσπαστικό μόρφωμα προδίδουν τις αντιμεταρρυθμιστικές προθέσεις του.

Το αδιέξοδο της ελληνικής κοινωνίας είναι πασιφανές όσο και το πολιτικό κενό ενός ειλικρινούς, ρεαλιστικού, προοδευτικού, μεταρρυθμιστικού φιλοευρωπαϊκού κινήματος.

Ενός κινήματος των πολιτών με απόλυτη προτεραιότητα την παραμονή της χώρας στην ευρωζώνη και αδιαμφισβήτητη την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση της, που:

  • Να διεκδικήσει τη σύνταξη ενός ολοκληρωμένου σχεδίου εθνικής ανάπλασης με τις απαραίτητες αλλαγές σε οικονομικό κοινωνικό και πολιτικό επίπεδο. Χωρίς να αρκείται στον κακέκτυπο εκσυγχρονισμό και την ευσταθή αναπαραγωγή του συστήματος που δημιούργησε την κρίση. Εντάσσοντας τα μερικά συμφέροντα στο στον εθνικό σχεδιασμό, το ειδικό στο γενικό.
  • Να μιλήσει ειλικρινά για τις απαραίτητες θυσίες και αλλαγές και να αναγορεύσει σε απόλυτο κριτήριο την δίκαιη και ισότιμη κατανομή των βαρών με πρόνοια για τον ελάχιστο κοινωνικό μισθό για κάθε πολίτη σε μια κοινωνία πραγματικά ίσων ευκαιριών.
  • Να αναδιοργανώσει την οικονομία στη βάση της εύρυθμης λειτουργίας των ελεύθερων προσβάσιμων και ανταγωνιστικών αγορών, με εποπτεία και ρύθμιση σε αντικατάσταση της ανάπτυξης τους γύρω από κατοχυρωμένα και κρατικοδίαιτα ολιγοπωλιακά και ειδικά συμφέροντα
  • Να αναζητήσει και να επιβάλλει το νέο ρόλο του χρηματοπιστωτικού συστήματος στη διάρθρωση και λειτουργία της οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης με μέριμνα τη φτηνή χρηματοδότηση σε ένα πραγματικά ασφαλές και εποπτευόμενο τραπεζικό σύστημα.
  • Να επιβάλλει την ισόρροπη και περιβαλλοντικά βιώσιμη ανάπτυξη, με έμφαση στη γνώση, τις νέες τεχνολογίες, την καινοτομία, την επιχειρηματικότητα.
  • Να ανασχεδιάσει τη δημοκρατία με κατοχύρωση 2 θητειών για κάθε εκλόγιμη θέση, την πλήρη διαφάνεια του πολιτικού συστήματος και τη λογοδοσία του πολιτικού προσωπικού. Με τη θέσπιση εξουσιών με αντίρροπές αρμοδιότητες που θα διασφαλίζουν τον διασταυρούμενο έλεγχο και την εύρυθμη λειτουργία του δημοσίου αλλά και την συστημική περιφρούρηση του συλλογικού συμφέροντος και των συνταγματικών αρχών.

Η κρίση είναι ένας ζωντανός οργανισμός που αναπαράγεται και παράγεται από τις καθεστηκυίες δομές, τους αναχρονιστικούς θεσμούς, τις ξεπερασμένες νοοτροπίες. Η αντιπαράθεση με το καρκίνωμα της κρίσης και η υπέρβαση του απαιτεί την αλλαγή σε κάθε επίπεδο αλλά και την κυριαρχία των δυνάμεων της παραγωγικής Ελλάδας έναντι της παρασιτικής. Σε αυτό το πλαίσιο μπορεί η χώρα - ως φερέγγυος εταίρος - να εφαρμόζει μεταρρυθμίσεις που θα απελευθερώνουν νέες δυνάμεις ενισχύοντας τη δυναμική περαιτέρω προσαρμογών και βελτιώσεων με πράξεις, με σχέδιο, με όραμα.

Στη βάση των ως άνω προτεραιοτήτων η κοινωνία των πολιτών προσδοκά και απαιτεί την αναμόρφωση και ανασύνταξη του ευρύτερου χώρου της κεντροαριστεράς. Με νέες ιδέες, νέα πρόσωπα, νέες πρακτικές, γνώση και μέτρο.

Last Updated on Thursday, 28 June 2012 12:18
 
Μπροστά Σήμερα: Όχι στους πρωταγωνιστές του μεταπολιτευτικού δράματος
Tuesday, 13 March 2012 10:30
AddThis Social Bookmark Button
Last Updated on Tuesday, 03 April 2012 11:42
 
Είμαστε στο facebook - ας συναντηθούμε κι εκεί!
Saturday, 10 December 2011 10:03
AddThis Social Bookmark Button

Το Π80 ζει και στο facebook. Σας καλούμε να συναντηθούμε κι εκεί!
http://www.facebook.com/#!/profile.php?id=100001991752883

Last Updated on Saturday, 10 December 2011 10:13
 
Στον δρόμο για την Δ' Ελληνική Δημοκρατία - Παρέμβαση της Άννας Διαμαντοπούλου
Tuesday, 13 March 2012 09:43
AddThis Social Bookmark Button
Last Updated on Tuesday, 13 March 2012 10:00
 
<< Start < Prev 1 2 3 4 5 6 7 Next > End >>

Page 3 of 7